Ana içeriğe geç
2026 Güncel
HH
HH

Emeklilik & SGK

SGK Primi Nedir? 2026

Sosyal Güvenlik Kurumu'na yatırdığınız aylık prim. Çalışanın brütünden %14, işverenden %20,5 (teşvikle %15,5) — emeklilik, sağlık ve iş kazası sigortasını finanse eder.

SGK primi, çalışanın ve işverenin Sosyal Güvenlik Kurumu'na her ay yatırdığı zorunlu katkıdır. İçinde üç paket vardır: emeklilik, sağlık (GSS) ve iş kazası/meslek hastalığı sigortası. Yıllar içinde biriken primler, emekliliğinizdeki maaşı belirler.

Oranlar (2026)

PayÇalışanİşveren
Malullük + yaşlılık + ölüm%9%11
Genel Sağlık Sigortası%5%7,5
Kısa vadeli sigorta—%2
İşsizlik sigortası%1%2
Toplam%15%22,5

İşverenin %5'lik teşviki (5 puan indirim) genelde uygulanır → işveren payı pratikte %17,5 civarında düşer. SGK borcu, beyanname ve bordro düzgünse otomatik işler.

Prime esas kazanç (PEK)

Prim, brüt maaşın tamamı üzerinden hesaplanmaz. Bir taban ve tavan vardır. Brüt asgari ücret (2026'da 33.030 TL) tabandır — daha düşük gösterilemez. Tavan 2026'dan itibaren brüt asgari ücretin 9 katıdır (297.270 TL; 7566 sayılı Kanun, önceki katsayı 7,5 idi). Brüt maaşı tavanı aşan kişiler tavan üzerinden prim öder; üzerinden ödemez. Bu yüksek maaşlının emekli aylığını sınırlar.

4A, 4B, 4C ne demek?

  • 4A: Bir işverene bağlı çalışan (eski SSK).
  • 4B: Esnaf, serbest meslek, şirket ortağı (eski Bağ-Kur). Primi kendiniz seçerek beyan ediyorsunuz.
  • 4C: Memur (eski Emekli Sandığı).

Üç statü arasında geçişler primi etkiler ama prim günleri birikerek tek havuzda toplanır.

Örnekler

  • 1Brüt 50.000 TL maaşlı 4A çalışan: 50.000 × %14 = 7.000 TL SGK işçi payı + %1 işsizlik (500) = 7.500 TL kesinti. İşveren ek olarak 50.000 × %22,5 = 11.250 TL öder.
  • 2Brüt 350.000 TL → tavan üstü, prim 297.270 × %14 = 41.618 TL ile sınırlı.
  • 34B serbest meslek erbabı, asgari ücretten prim ödemeyi seçti: 33.030 × %34,5 (kendi cebinden tüm pay) ≈ 11.396 TL/ay.

Sıkça Sorulanlar

Yüksek maaş alıyorum ama emekli aylığım düşük çıkıyor — neden?

Emekli aylığı, prime esas kazançlarınızın ortalamasından hesaplanır. Brüt maaşınız tavanı aşıyorsa SGK tavan üzerinden prim alır ve emekli aylığı da o tavandan hesaplanır. Tavanın üstü emekliliğe yansımaz.

İşsizlik sigortası pirimi geri alabilir miyim?

Doğrudan iadesi yoktur. İşten çıkarılma + son 3 yılda 600 prim günü gibi şartları sağlarsanız işsizlik maaşı olarak geri kazanırsınız. Şartları tutmazsa fon kasasında kalır.

Eksik prim varsa ne olur?

İşveren bordroyu eksik girmiş olabilir. e-Devlet üzerinden "4A Hizmet Dökümü"nü kontrol edin. Eksik varsa önce işverene, sonra SGK'ya yazılı başvuru yapılır; gerekirse iş mahkemesine taşınabilir. 5 yıllık zamanaşımı vardır.

Aynı anda 4A ve 4B birden olur mu?

Olur. Hem maaşlı çalışan hem şirket ortağı olabilirsiniz. Bu durumda 4A önceliklidir, 4B primi belirli koşullarda ödenmez veya azaltılır. SGK güncel düzenlemesini ve kendi durumunuzu mali müşavire danışmadan yorumlamayın.

Kaynaklar