Tapu harcı, taşınmaz alım-satımında devlete ödenen bir vergidir ve tapu siciline işlem yaparken hak doğar. Yani satışın resmi olması için bu harcın ödenmiş olması şarttır; tapu memuru ödendi belgesi olmadan devir yapmaz.
Oran ve kim öder
- Alıcı: satış bedelinin %2'si
- Satıcı: satış bedelinin %2'si
- Toplam: satış bedelinin %4'ü devlete
Pratikte sözleşmelerde bu yük sık sık alıcıya yıkılır. "Alıcı tüm masrafları üstlenir" yazısı sözleşmeye girerse alıcı her iki tarafın harcını da öder. Yasal yükümlülük yine yarı yarıya ama ikisi tek imzayla devredilebilir.
Matrah hassas: beyan ettiğiniz rayiç bedel
Tapu harcı satış bedeli üzerinden alınır ama bu tutar belediyenin açıkladığı rayiç bedelin altında olamaz. Eğer iki taraf gerçek satış fiyatı yerine düşük rakam beyan etmişse Vergi Dairesi sonradan re'sen tarhiyat yapar — yani gerçek bedel üzerinden vergi farkı + 1 kat ceza işletir. 5.000.000 TL'lik dairede 2.500.000 TL beyan etmek 100.000 TL fark + 100.000 TL cezayla karşılaşmak demektir.
Diğer giderler — sadece harç değil
Tapuda harç dışında Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü'nün döner sermaye işlem ücreti ödenir: tapu müdürlüğünün yöresel katsayısı (1–3) × 2.227 TL, yani 2026'da 2.227 TL ile 6.681 TL arası; İstanbul'un tüm ilçelerinde 6.681 TL. Konut kredisiyle alımda banka lehine konulan ipotek için tapu harcı alınmaz (Harçlar Kanunu md. 123: bankaların kullandırdığı kredilerin teminat işlemleri harçtan istisna); ipotek işlemi için yalnız ayrıca bir döner sermaye ücreti ödenir.