Kira stopajı, kiracı şirket, kurum ya da işletme tarafından ev sahibine ödenecek kiranın bir kısmının doğrudan kesilip vergi dairesine yatırılmasıdır. Yani ev sahibi 100 TL kira yerine 80 TL alır; eksik 20 TL'yi devlet, ev sahibi adına stopaj olarak alır.
Belirleyici olan kiracı
Önemli kural: stopajı mülkün konut ya da iş yeri olması değil, kiracının kim olduğu belirler (GVK m. 94). Bireyin bireyden kiraladığı evde stopaj yoktur; ev sahibi yıllık beyannameyle vergisini kendi öder. Stopaj yalnızca kiracı tevkifat yapmakla yükümlü olduğunda devreye girer:
- Şirket bir iş yeri ya da personeline lojman olarak konut kiralıyorsa — stopaj zorunlu.
- Devlet kurumu kira ödüyorsa — stopaj zorunlu.
- Vakıf, dernek, kooperatif — stopaj zorunlu.
- Gerçek usulde vergilendirilen esnaf ya da serbest meslek erbabı iş yeri kiralıyorsa — stopaj zorunlu (basit usuldeki esnaf hariç).
- Birey, başka bir bireyden ev kiralıyorsa — stopaj yok.
Oran ve hesaplama
Brüt kira × %20. Eğer 50.000 TL aylık iş yeri kirası varsa, kiracı şirket 40.000 TL'yi ev sahibinin hesabına yatırır, 10.000 TL'yi de takip eden ayın 26'sına kadar muhtasar beyannameyle vergi dairesine bildirip öder.
Ev sahibi için anlamı
Yıllık gelir beyannamesi verirken kiranızdan kesilen stopajı 'ödenmiş vergi' olarak gösterirsiniz. Stopaj aslında bir peşin ödenmiş gelir vergisidir. Yıllık beyanname sonucu hesaplanan vergi stopajdan büyükse fark ödersiniz; küçükse iade alırsınız (mahsuplaşma).