Ana içeriğe geç
2026 Güncel
HH
HH

Banka & Finans

Mevduat Nedir? 2026

Bankaya belirli bir süre için yatırdığınız ve karşılığında faiz aldığınız para. Vadeli (1 ay-2 yıl) ve vadesiz olmak üzere iki ana tür var.

Mevduat, bankaya yatırdığınız ve karşılığında faiz kazandığınız paradır. Banka açısından da önemli — kredi vereceği fonun ana kaynağı bankaya yatan mevduatlardır. Tüketici-banka ilişkisinin en temel aracı.

Vadeli mı, vadesiz mi?

  • Vadeli mevduat: 1 ay, 3 ay, 6 ay, 1 yıl gibi sabit bir süre seçersiniz. O sürede çekemezsiniz; çekerseniz faizden mahrum kalırsınız ("vadesinden önce kıran" mevduat). Faiz oranı yüksek.
  • Vadesiz mevduat: İstediğin zaman çekebilirsin. Banka faizi ya çok düşük ya hiç vermez. ATM, EFT ve günlük işlem için kullanılır.

Stopaj: net hesabı çarpıtır

Mevduat faizi gelir vergisi stopajına tabidir. Banka size brüt faizi yatırmaz, vergi düşülmüş net rakamı yatırır:

VadeStopaj (TL mevduat)
6 aya kadar (183 gün dahil)%17,5
1 yıla kadar (366 gün dahil)%15
1 yıldan uzun%10
Döviz mevduat (tüm vadeler)%25

Oranlar 09.07.2025 tarihli 2025/66 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı'na göredir. %48 brüt yıllık faiz, 1 yıl vadeli TL mevduat: net %40,8. Bu hesabı atmadan "%48 kazanacağım" demek hatalı.

TMSF güvencesi

Bankalar batsa bile mevduatlarınızın bir kısmı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) tarafından güvence altındadır. 2024 sonu güncellemesiyle kişi başı banka başı 650.000 TL'ye kadar mevduat (TL/döviz/kıymetli maden) güvencelidir. Bu rakamın üstünü farklı bankalara dağıtmak prudent yaklaşımdır.

Kur Korumalı Mevduat (KKM)

2021'de tasarruf sahiplerini TL'de tutmak için çıkarıldı. Kur farkı belirli orana ulaşırsa Hazine eksiği tamamlıyor; aksi halde sıradan TL mevduat gibi faiz alıyorsunuz. 2024'ten itibaren KKM kademeli olarak kaldırılıyor; yeni alımlar yapılamıyor, mevcutlar vade sonu kapatılıyor.

Örnekler

  • 1100.000 TL, 1 yıl vadeli, %48 yıllık faiz: brüt 48.000 TL faiz - %15 stopaj (7.200 TL) = net 40.800 TL. Toplam çıkış 140.800 TL.
  • 2Aynı tutar 6 ay vadeli %52: yarım yıl × %52 / 2 = 26.000 brüt - %17,5 stopaj (4.550) = 21.450 net.
  • 3Vadeden önce çekilen mevduat: faiz tahakkuk etmez, sadece anapara iade edilir.

Sıkça Sorulanlar

Mevduat enflasyondan koruyor mu?

Genelde hayır. Türkiye'de son 3 yılda enflasyon mevduat faizini geçti, yani reel kayıp yaşandı. Mevduat enflasyonun nominal getirisinin altında kaldığı sürece tasarrufcu satın alma gücü düşürür.

TMSF 650.000 TL üstüne ne olur?

Banka batarsa 650.000'e kadar 6 ay içinde TMSF öder. Üstü, bankanın tasfiyesi sonrası varlıklarından sıralı olarak ödenir; kısmi tahsil olabilir, sıfır da olabilir. Bu yüzden büyük tutarları tek bankada tutmak risklidir.

Döviz mevduat avantajlı mı?

Stopaj oranı TL'den yüksek (%20-25). Eğer Türk Lirası yıl sonunda dövize karşı %15+ değer kaybetti ise döviz mevduat avantajlı; aksi halde TL mevduat daha yüksek net getiri verir. Kur tahmini gerektiriyor.

Faiz lobisi ne demek?

Yüksek mevduat faizinin enflasyonu düşürdüğünü savunan iktisadi yaklaşım. Türkiye'de son yıllarda hükümet düşük faiz politikası izlerken bu görüş eleştirildi. Politik bir kavram, teknik bir terim değil.

Kaynaklar